© picture alliance / NurPhoto | Jakub Porzycki
In haar derde rapport over de demografische transformatie binnen de Europese Unie, waarschuwt de Europese Commissie dat de EU-bevolking gaat krimpen en vergrijzen. Ze benadrukt tegelijk dat dit ook kansen biedt als landen er op tijd op inspelen.
De grootste uitdagingen liggen bij de arbeidsmarkt, de gezondheidszorg, overheidsfinanciën en regionale ongelijkheid, terwijl langer en gezonder leven ook nieuwe ruimte schept voor innovatie en economische groei.
"De bevolking van Europa verandert, en het Europese beleid moet daarmee meegaan. We leven langer en gezonder dan ooit tevoren, een van onze grootste verwezenlijkingen", aldus commissaris Dubravka Šuica bij de voorstelling van het rapport. "Maar de demografische veranderingen geven onze samenlevingen, onze economieën en onze arbeidsmarkten een nieuw gezicht, en we moeten nu actie ondernemen om deze transformatie tot een kans te maken."
"Dit rapport biedt de nodige gegevens om de lidstaten te helpen zich voor te bereiden op de toekomst. Demografie is niet langer een op zichzelf staand vraagstuk: het moet deel uitmaken van elke belangrijke beleidsbeslissing. Door te investeren in vaardigheden, zorg, talent, productiviteit en regionale samenhang kunnen we het concurrentievermogen, de veerkracht en het welzijn van Europa voor de komende decennia versterken."
De EU telt nu ongeveer 450,6 miljoen inwoners, maar dat aantal daalt naar verwachting naar circa 445 miljoen in 2050 en 398,8 miljoen in 2100. Tegelijk stijgt de levensverwachting: in 2024 lag die op 81,5 jaar, en tegen 2050 zal bijna een derde van de EU-bevolking 65 jaar of ouder zijn.
Volgens het rapport leidt die demografische omslag tot personeelstekorten en hogere druk op zorg- en pensioensystemen. Ook zijn er nog grote onbenutte groepen op de arbeidsmarkt, zoals vrouwen, jongeren buiten onderwijs of werk, en oudere werknemers die langer actief kunnen blijven.
De Commissie ziet vooral inzet op vaardigheden, zorg, woningbouw, regionale ontwikkeling en productiviteit als sleutel om de gevolgen op te vangen. Ook gerichte arbeidsmigratie kan helpen om tekorten te verminderen, al blijft omscholing van mensen in de EU zelf de prioriteit.
Het aandeel van de EU in de wereldbevolking daalt van 5,4 procent nu naar 3,4 procent in 2100. Ook China valt sterk terug: van 17,2 procent naar 6,2 procent aan het einde van deze eeuw. India en de Verenigde Staten blijven relatief stabiel. Afrika groeit tot 37,6 procent van de wereldbevolking.
Picture: © picture alliance / NurPhoto | Jakub Porzycki