Teruggekeerde veteranen doden honderden Russen: klopjacht op doorgedraaide Russische militairen

©picture alliance / TheKremlinMoscow-SvenSimon | The Kremlin Moscow

Een ontsnapte serieverkrachter en meervoudig moordenaar, die vocht in Oekraïne en zich uit de voeten maakte toen hij gewond in het ziekenhuis lag, veroorzaakt paniek in de Russische regio Leningrad. En hij blijkt niet de enige rekruut te zijn waarover de Russische samenleving zich zorgen maakt.

De 41-jarige Andrej Kiko ontsnapte en hij is duidelijk geen kleine garnaal. Het gaat om een gevaarlijke, veroordeelde crimineel die naar het front werd gestuurd met de belofte dat zijn straf kwijtgescholden zou worden indien hij zijn militaire dienst vervulde voor het Russische vaderland. Maar Rusland sukkelt door deze regel en belofte intussen met honderden van het front teruggekeerde veteranen, vaak veroordeelde criminelen, die aan het moorden slaan bij hun terugkeer in de maatschappij. Er zouden de afgelopen vier jaar zo reeds meer dan honderd moorden gepleegd zijn in Rusland.

De nieuwssites ‘47 News’ en ‘Fontanka’ uit Sint-Petersburg melden dat de ontsnapte Andrej Kiko bekend staat als de ‘Sosnovski-maniak’ omdat hij vroeger in het Sosnovski-park in Sint-Petersburg vrouwen verkrachtte en beroofde. Hij vermoordde eveneens twee van zijn slachtoffers. In 2008 werd de Sosnovski-maniak door een rechtbank schuldig bevonden en kreeg hij een gevangenisstraf van 22 jaar. In 2023 werd zijn straf verhoogd tot 25 jaar, omdat hij schuldig werd bevonden aan nog een moord. Poetins gratie bij het vervullen van de militaire dienstplicht kwam hem dan ook als geroepen. 

Als veroordeelde criminelen een halfjaar aan het front vochten en overleefden, werd de rest van hun straf kwijtgescholden. Volgens ‘47 News’ tekende Andrej Kiko halverwege 2024 een contract met het ministerie van Defensie, terwijl hij nog zeven jaar van zijn gevangenisstraf moest uitzitten. In januari 2025 raakte hij gewond en werd hij opgenomen in een ziekenhuis in Rostov, waarna hij voor revalidatie naar een ziekenhuis in Kronstadt, nabij Sint-Petersburg, vertrok. Daar ontsnapte hij en sindsdien vindt er een ware klopjacht plaats op de man.

Teruggekeerde of ontsnapte moordenaars: Een groot maatschappelijk probleem in Rusland

Sinds de Russische invasie van Oekraïne in februari 2022 zijn honderden Russen omgekomen door toedoen van naar huis teruggekeerde veteranen. De onafhankelijke Russische onderzoekssite Vjorstka telde eind vorig jaar minstens 551 Russische doden in bijna vier jaar tijd: 274 mensen stierven door moord, 163 door ernstige mishandeling en 78 bij auto-ongelukken waarbij veteranen betrokken waren.

De autoriteiten weten dat veel van deze veteranen in de gevangenis zijn gerekruteerd en dat de oorlog hun normbesef verder heeft vervaagd. Meer dan de helft van alle overledenen werd gedood door voormalige gevangenen. Van de 281 eerder veroordeelde soldaten die na terugkeer van het front opnieuw iemand vermoordden of dodelijk verwondden, zaten er minstens 142 al een gevangenisstraf uit voor soortgelijke misdrijven. 

©picture alliance / TheKremlinMoscow-SvenSimon | The Kremlin Moscow - Foto van de militaire parade in Moskou