©sabina fratila
Steeds meer Nederlanders krijgen elk jaar op 5 mei betaald vrij. Daar kwam het Financieele Dagblad achter na uitgebreid onderzoek.
De krant vroeg werkgeversorganisatie AWVN hoeveel inwoners van Nederland nu eigenlijk vrij krijgen op Bevrijdingsdag en of dit ook steeds vaker wordt vastgelegd in cao’s. De afgelopen week werd er online trouwens frequent gezocht naar het antwoord op de vraag ‘is 5 mei een betaalde vrije dag?’.
Uit de analyse blijkt dat Nederlanders steeds vaker betaald vrij zijn op 5 mei. En het wordt bovendien ook vaker opgenomen in collectieve arbeidsovereenkomsten. In 2022 stond dit nog in 8 procent van de cao's. Vorig jaar is dit percentage gestegen naar 13 procent. Het Financieele Dagblad benadrukt dat het slechts om een beperkt aantal cao's gaat, maar dat er wel veel werknemers onder vallen. Vandaag zou immers een derde van alle werknemers in Nederland betaald vrij zijn. Zo werken bijvoorbeeld rijks- en gemeenteambtenaren, maar ook leraren bijvoorbeeld vandaag niet. Bovendien zijn vandaag ook de meeste kinderdagopvanglocaties gesloten. Dit verhoogt vermoedelijk de druk op werkgevers om van Bevrijdingsdag een betaalde vrije dag te maken omdat er steeds minder opvang beschikbaar is voor de kinderen die dag.
In de jaren 50 werd afgesproken dat de meeste werknemers in lustrumjaren – dus eens per vijf jaar – op 5 mei betaald vrij krijgen. Sinds in 1990 Bevrijdingsdag officieel een erkende feestdag werd, komt de discussie jaarlijks op: waarom er geen structurele betaalde feestdag van maken, zoals op Koningsdag? Voorstanders wijzen op de historische betekenis van de bevrijding in 1945, terwijl werkgevers vaak hameren op economische kosten.
©sabina fratila via Unsplash